Fridmanın fikrincə, Tramp və Netanyahu özlərini siyasi baxımdan çıxılmaz vəziyyətə salıblar, lakin əsas problem onların təkcə özlərini deyil, həm də bütün beynəlxalq sistemi eyni “çıxılmaz küncə” sürükləmələridir.
Müəllif qeyd edib ki, bu iki lider müharibə və gərginlik siyasətini “sabahın səhəri üçün aydın strategiya olmadan”, NATO ilə məsləhətləşmədən və BMT-nin beynəlxalq legitimlik mexanizmlərini nəzərə almadan həyata keçiriblər.
Fridman xəbərdarlıq edib ki, İranın Hörmüz boğazı üzərində nəzarəti artırması Avropa üçün ciddi risklər yaradır. Onun sözlərinə görə, Avropa Rusiyadan enerji asılılığına qayıtmaq istəmirsə, Fars körfəzindən gələn qaz tədarükünə daha çox ehtiyac duyacaq və bu da regionu daimi qeyri-sabitliklə üz-üzə qoya bilər.
İranın “yol ödəniş məntəqələri” iddiası
Fridmanın narahatlıqlarından biri də İranın dəniz naviqasiya qaydalarını dəyişdirmək cəhdidir. O, “Lloyd’s List Intelligence” məlumatlarına istinad edərək bildirir ki, Tehran “Fars Körfəzi Boğazları İdarəsi” adlı yeni qurum yaradıb.
Onun yazdığına görə, İran tranzit icazələrinin verilməsi prosesinə nəzarət edən yeganə tərəf kimi çıxış etməyə başlayıb və gəmilərə ödəniş formaları göndərilməsi də müşahidə olunur.
Fridman xəbərdarlıq edir ki, bu vəziyyət təhlükəli presedent yarada bilər: əgər bu praktika normaya çevrilsə, digər ölkələr də öz sahillərindəki əsas dəniz marşrutlarında oxşar “ödənişli nəzarət sistemləri” tətbiq edə bilərlər.
İzmedia.az
